Zes onderzoekers van het UMC Utrecht en twee van het Hubrecht Instituut krijgen van NWO een Veni-beurs van 250.000 euro. De onderwerpen variëren van kinkhoest en epilepsie tot stamcellen en membraanblaasjes. Hieronder een overzicht.
 
Hoe een hongerig afweersysteem te beïnvloeden is
Dr. Jorg van Loosdregt, UMC Utrecht, Pediatrische immunologie
Autofagie is een proces dat wordt aangezet als er onvoldoende voedingsstoffen zijn en is belangrijk voor verschillende cellulaire functies. Van Loosdregt gaat bestuderen hoe autofagie het afweersysteem beïnvloed. Autofagie-manipulatie zou kunnen helpen bij het bestrijden van auto-immuunziekten als (jeugd)reuma.
 
Nieuwe onderzoeksopzet voor leefstijlonderzoek
Dr. Anne May, UMC Utrecht - Julius Centrum
Effectiviteit van lichaamsbeweging wordt gemeten in gerandomiseerde studies. Loting in de controlegroep kan teleurstellend zijn: patiënten willen niet deelnemen of gaan alsnog bewegen. Dit voorstel beschrijft een nieuw onderzoeksopzet dat ook bij andere niet te blinderen interventies toegepast kan worden.
 
Verbetering van het kinkhoestvaccin
Dr. Ilse Jongerius, UMC Utrecht - Medische Microbiologie
Het aantal kinkhoestgevallen is de afgelopen jaren dramatisch toegenomen doordat het vaccin minder lang effectief is. De onderzoekers gaan proberen het kinkhoestvaccin te verbeteren via vernieuwend onderzoek.
 
Lichaamseigen medicijnkoeriers
Dr. Pieter Vader, UMC Utrecht - Laboratoria en apotheek
Cellen in het menselijk lichaam wisselen informatie uit via kleine membraanblaasjes. Vader gaat uitzoeken hoe ze dat doen en of deze blaasjes ook gebruikt kunnen worden om medicijnen over te brengen naar door ziekte aangetaste cellen.
 
Nieuwe manieren om het immuunsysteem te remmen
Dr.Michiel van der Vlist, UMC Utrecht - Immunologie
Tijdens infecties ruimt het afweersysteem ziekteverwekkers op. Onbedoelde schade tijdens deze opruimreactie mag niet ten koste gaan van de gezondheid van eigen organen. Van der Vlist bestudeert een eiwit dat een overmatige afweerreactie via een nieuw en heel ander mechanisme voorkomt dan via de tot nu toe bekende mechanismen.
 
Kleine trillinkjes, grote gevolgen: de seismologie van epileptische aanvallen
Dr. Maeike Zijlmans, UMC Utrecht - Neurologie
Epilepsie brengt patiënten onzekerheid. Recent werden in het zieke weefsel elektrische hoogfrequente trillinkjes gevonden die de epileptische ziekte-activiteit weerspiegelen. Zijlmans wil deze trillinkjes opvangen met het gewone hersenfilmpje om te gebruiken bij de diagnose en behandeling van epilepsie.
 
De rol van RNA-moleculen bij darmstamcellen
Dr. Inha Heo, Hubrecht Instituut 
Zogenaamde “long non-coding RNA’s” blijken een belangrijke regulerende rol te spelen in veel biologische processen. De volgorde van veel lncRNA’s is bekend, maar hun functie niet. Heo gaat de rol van lncRNA’s onderzoeken in darmstamcellen, een van de meest bestudeerde volwassen stamcellen.
 
Mini-organen geschikt maken voor transplantatie
Dr. Norman Sachs
Gekweekte mini-organen zouden in theorie donororganen kunnen vervangen. De mini-organen groeien echter alleen nog in het laboratorium onder bijzondere omstandigheden. Sachs wil de mini-organen onder meer beter geschikt maken voor transplantatie door ze beter te laten hechten.
 
Wat is een Veni-beurs?
Met de beurs kunnen jonge, veelbelovende onderzoekers een vliegende start maken met hun wetenschappelijke carrière, aldus NWO en het ministerie van OCW. 1086 onderzoekers dienden een aanvraag in, waarvan uiteindelijk 152 een Veni ontvangen. Dat komt neer op een toekenningspercentage van 14%. Van de 1086 aanvragen werden 594 (54,7%) voorstellen door mannen en 492 (45,3%) door vrouwen ingediend.