Wat is eicelvitrificatie?
Dankzij recente ontwikkelingen is het mogelijk geworden om eicellen in te vriezen. De techniek waarmee dat gebeurt, heet vitrificatie. Dit is een methode waarbij het invriesproces heel snel verloopt. Hierdoor is de schade aan eicellen ten gevolge van het invriezen en later het ontdooien minimaal. Eicellen invriezen biedt vrouwen zonder partner de mogelijkheid om hun voortplantingspotentieel te bewaren zonder dat eerst een bevruchting hoeft plaats te vinden (zoals bij het invriezen van embryo's). Vrouwen die een partner hebben met wie ze in de toekomst kinderen willen krijgen, kunnen in vitro fertilisatie (IVF) behandeling ondergaan en embryo’s in plaats van eicellen laten invriezen.
Voor wie?
Vrouwen, die nog geen partner hebben met wie ze kinderen willen krijgen en die:
- een behandeling moeten ondergaan die mogelijk schadelijk kan zijn voor de vruchtbaarheid, bijvoorbeeld chemotherapie of bestraling.
- een verhoogde kans hebben op vervroegde overgang (prematuur ovarieel falen).
- nu eicellen willen laten invriezen voor later (voor toekomstig eigen gebruik van deze eicellen).
Ook vrouwen van wie de partner op de dag van de punctie tijdens een IVF/ICSI behandeling geen zaad kan produceren kunnen hun eicellen laten invriezen.
Hoe verloopt het behandeltraject?
Vrouwen die hiervoor in aanmerking komen moeten een behandeling ondergaan, waarbij eerst de eierstokken met hormonen gestimuleerd worden. Vervolgens wordt middels een punctie, het aanprikken van de eierstokken, de eicellen verkregen. De hele behandeling neemt ongeveer 2-3 weken tijd in beslag.
Het invriezen van eicellen gebeurt in Nederland in een landelijke follow-up studie waarin de kinderen die geboren worden via eicelvitrificatie worden vervolgd.
Hoe aanmelden?
Vrouwen met een medische indicatie
Vrouwen met een medische indicatie kunnen door hun behandelend arts of huisarts worden verwezen naar de polikliniek Voortplantingsgeneeskunde. Bij voorkeur neemt de behandelend arts met ons contact op om te beoordelen of de vrouw hiervoor in aanmerking komt, telefoonnummer 088-7558880 (bereikbaar van 8-16 uur). Er is geen wachtlijst voor vrouwen met een medische indicatie.
Vrouwen met een niet-medische indicatie
Het UMCU is begin mei 2011 gestart met eicelvitrificatie op medische indicatie en begin 2012 ook op niet-medische (=sociale) indicatie. Vrouwen zonder medische indicatie, maar met interesse voor het invriezen van eicellen, kunnen op een wachtlijst worden geplaatst. Zij dienen er rekening mee te houden, dat de leeftijdsindicatie voor het invriezen van eicellen tussen de 30-40 jaar (tot 40 jaar) ligt, dat ieder verzoek zorgvuldig bekeken wordt en dat het hoogstwaarschijnlijk zo is dat de zorgverzekeraar deze behandeling niet zal vergoeden. Via telefoonnummer 088-7558880 kan een verzoek worden gedaan om op deze wachtlijst te worden geplaatst. U zult dan op een speciaal telefonisch spreekuur worden teruggebeld voor het uitvragen van nadere gegevens.
Er wordt op dinsdag 22 mei 2012 een informatie-avond georganiseerd voor alle vrouwen die op de wachtlijst staan en nog niet de informatie-avond van november 2011 hebben bezocht. Zij zullen begin mei een mailing hierover ontvangen. De avond vindt plaats om 19.30 uur in de Maliebaan/Dompleinzaal op de begane grond (koffie en thee vanaf 19.00 uur). Ook vrouwen, die nog niet op de wachtlijst staan, maar met interesse hiervoor kunnen de informatie-avond bezoeken na aanmelding via telefoonnummer 088-7558880.
Inschatting wachtlijst sociale indicatie: na het bijwonen van de informatie-avond op 22 mei 2012 kunnen de meeste vrouwen waarschijnlijk nog in 2012 voor behandeling in aanmerking komen. Zij worden op volgorde van wachtlijst opgeroepen op de poli van de gynaecoloog. Een bezoek aan medisch maatschappelijk werk behoort t.z.t. tot de standaardprocedure na een intake bij de gynaecoloog.
Afdeling Voortplantingsgeneeskunde UMCU is bezig eicelbank op te zetten. Het UMCU start per 2 april 2012 met de werving van eiceldonoren.
Achtergrond informatie eicelbank
De mogelijkheid om eicellen in te kunnen invriezen met de nieuwe vitrificatie techniek biedt ook nieuwe perspectieven voor het opzetten van een eicelbank naar analogie van een spermabank.
Een eicelbank is bedoeld voor vrouwen die niet met eigen eicellen zwanger kunnen worden. Zij kunnen dan zwanger worden met behulp van een eicel van een voor hun onbekende, maar wel geregistreerde donor. Hiervoor moet de eiceldonor de hormoonstimulatie van de eierstokken en de punctie van de eiblaasjes ondergaan zoals bij een IVF behandeling.
Eiceldonatie is in Nederland toegestaan onder bepaalde voorwaarden. Met de invoering van de Wet donorgegevens kunstmatige bevruchting is anonieme gameetdonatie sinds juni 2004 in Nederland verboden. Donoren zijn hiermee voor de kinderen in principe op te sporen. Op grond van de Embryowet uit 2002 is commerciële eiceldonatie verboden. Niet-commerciële eiceldonatie is toegestaan. Vrouwen in Nederland gaan veelal zelf op zoek naar een eigen non-profit eiceldonor, wat vaak tijdrovend is, of zij wijken uit naar het buitenland als zij zelf geen donor kunnen vinden of een voorkeur hebben voor een anonieme donor. Maar dit moeten vrouwen dan wel zelf betalen. De maximum leeftijdslimiet in Nederland om in aanmerking te komen als ontvanger (acceptor) voor embryo’s is 45 jaar.
Nu er toestemming is om ook eicellen in te vriezen op niet-medische indicatie, zal het aantal vrouwen dat vanwege een sociale reden eicellen laat invriezen aanzienlijk zijn. De ingevroren eicellen kunnen in de toekomst worden gebruikt voor eigen gebruik of eventueel indien niet (meer) nodig, voor eiceldonatie worden aangewend. Een eicelbank kent een aantal voordelen: de IVF behandeling van de eicel-donor en de -acceptor hoeft niet meer synchroon te lopen, de procedure is veiliger aangezien eicellen in quarantaine kunnen worden gehouden naar analogie van cryopreservatie van semen, de matching tussen donor en acceptor kan beter, er is minder delay (als er tenminste voldoende donoren zijn) en er is minder buitenlandtoerisme.
EenVandaag onderzoek
EenVandaag heeft in mei j.l. een onderzoek uitgevoerd, waaraan bijna 19.000 Nederlanders hebben deelgenomen, met als doel om onder de bevolking het draagvlak te bepalen voor de mogelijkheid om eicellen in te laten vriezen en om een eicelbank in Nederland op te richten.
Zie :
http://opinie.eenvandaag.nl/uitslagen/37904/tweederde_kinderloze_vrouwen_wil_eicelbank.
Ongeveer de helft van de deelnemers aan het EenVandaag opiniepanel stond open voor de mogelijkheid om eicellen te laten invriezen en de realisatie van een de eicelbank. Het opzetten van een eicelbank kan dus rekenen op een brede steun onder de Nederlandse bevolking.
De afdeling Voortplantingsgeneeskunde van het Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMCU) is gesteund door deze resultaten bezig om een eicelbank op te zetten met inachtneming van de geldende juridische, financiële en ethische kaders en in nauw contact met de Beraadsgroep van de afdeling.
Wie kunnen zich aanmelden?
-Vrouwen, die graag andere vrouwen willen helpen door het doneren van eicellen en tussen de 25 en 35 jaar oud zijn en bij voorkeur al tenminste 1 eigen kind hebben. (eiceldonoren)
-Vrouwen, die zelf geen eicellen meer hebben ten gevolge van vervroegde overgang of na een kanker behandeling en in aanmerking komen voor eiceldonatie en graag eicellen van een ander willen ontvangen. (eicelontvangers)
-Vrouwen, die bij een eerdere vruchtbaarheidsbehandeling een zogenaamde poor respons hebben laten zien (omdat de eicelvoorraad verminderd was) en in aanmerking komen voor eiceldonatie en graag eicellen van een ander willen ontvangen. (eicelontvangers)
Hoe aanmelden?
Vrouwen die bereid zijn om eicellen te donoren aan de eicelbank
Via telefoonnummer 088-7558880 (bereikbaar van 8-16 uur), of via e-mail: fertiliteitspreservatie@umcutrecht.nl kunt u doorgeven dat u meer informatie wenst over het doneren van eicellen. Graag ontvangen wij eerst een aantal gegevens van u: uw naam, adres, geboortedatum, telefoonnummer, e-mailadres en informatie of u al eigen kinderen heeft. U ontvangt daarna per e-mail nadere informatie over eiceldonatie als u daarvoor in aanmerking komt. Mochten er daarna nog vragen zijn, dan kunt u een afspraak maken op een speciaal telefonisch spreekuur. Hiervoor kunt u zich aanmelden via e-mail:
fertiliteitspreservatie@umcutrecht.nl, of telefoonnummer 088-7558880.
Vrouwen die graag eicellen willen ontvangen
Via telefoonnummer 088-7558880 (bereikbaar van 8-16 uur) kan een verzoek worden gedaan om op deze wachtlijst te worden geplaatst. U zult dan op een speciaal telefonisch spreekuur worden teruggebeld voor uitleg en het uitvragen van nadere gegevens. Er is veel vraag naar het ontvangen van eicellen. Pas als er voldoende donoren zijn behandeld en er voldoende eicellen in de eicelbank zijn, kunnen wij vrouwen die graag eicellen willen ontvangen (de ontvangers) helpen. De verwachting is dat dat op zijn vroegst in het voorjaar van 2013 zal zijn, alhoewel dit geheel afhankelijk zal zijn van het aanbod aan donoren. En dan is het vervolgens afhankelijk van de wachtlijst of en wanneer de ontvangers aan de beurt zijn. Hoe hoog de kosten voor het ontvangen van eicellen exact zullen zijn is nu nog onduidelijk, maar zal waarschijnlijk minimaal 3000-4000 euro bedragen. Of een deel van de behandeling vergoed gaat worden door de ziektekostenverzekeraar is in deze fase van bezuinigingen anno 2012 onzeker.
Voor vrouwen die nu al 42 jaar of ouder zijn is de verwachting dat gezien de inmiddels al lange wachtlijst en de opstart van de eicelbank, dat de kans groot is dat de behandeling niet tijdig zal kunnen starten. De maximum leeftijdslimiet in Nederland om in aanmerking te komen als ontvanger (acceptor) voor embryo’s is 45 jaar.
Contact:
Correspondentieadres:
Afdeling Voortplanting en Gynaecologie
Arts fertiliteitspreservatie
Divisie Vrouw en Baby
Postbus 85500
3508 GA Utrecht
E-mailadres: fertiliteitspreservatie@umcutrecht.nl
Telefoon: 088-7558880 (bereikbaar op werkdagen van 8-16 uur)