Meting
In het SMART onderzoek wordt bij iedereen een nuchtere homocysteïnewaarde bepaald. Hyperhomocysteïnemie is een risico-indicator voor het ontstaan van atherosclerose (cerebrale, coronaire en perifere arterieën), recidiverende veneuze thrombose en longembolie.
Homocysteïne is een zwavelhoudend aminozuur dat niet gebruikt wordt voor de eiwitsynthese, maar ontstaat als een tussenproduct in het methionine metabolisme. Homocysteïne ontstaat door demethylering van methionine en wordt òf geremethyleerd tot methionine (foliumzuur en vitamine B12-afhankelijk) òf afgebroken tot cysteïne via het cystathionine ß synthetase (CBS), vitamine B6-afhankelijk. Methionine en cysteïne zijn wel bij de eiwitsynthese betrokken. Homozygotie voor CBS-deficiëntie veroorzaakt de klassieke homocystinurie (kinderen) met hoge kans op arteriële en veneuze trombose. Homocystinurie (homocystine, dimeer van homocysteïne in de urine aantoonbaar) komt alleen voor bij extreme hyperhomocysteïnemie. Een verhoogde basale serumwaarde betekent theoretisch een stoornis in de remethylering, een verhoogde belaste waarde een stoornis in de afbraak tot cysteïne. Een verhoogde waarde na belasting, met een (hoog-)normale nuchtere waarde kan passen bij een heterozygotie voor CBS-deficiëntie. Het relatief belang van respectievelijk genetische aanleg en omgevingsfactoren bij de meestal milde hyperhomocysteïnemie bij atherosclerose en veneuze thrombose is nog onduidelijk.
Advies
Op dit moment bestaan er onvoldoende gegevens waaruit blijkt dat behandeling van een verhoogd homocysteine leidt tot een lager vasculair risico. Tevens bestaat er onduidelijkheid over de veiligheid van vitamine therapie bij de behandeling van verhoogd homocysteine waarden. Derhalve zijn we op dit moment terughoudend bij het adviseren van foliumzuur therapie bij patiënten met (milde) verhoogde waarden van plasma homocysteine.
Op dit moment vindt veel wetenschappelijk onderzoek plaats in de vorm van gerandomiseerde trials. De uitkomsten hiervan zullen doorslaggevend zijn in de uiteindelijke plaatsbepaling van foliumzuur therapie voor (mild) verhoogde homocysteine waarden.