Als eerste ziekenhuis in Nederland start het UMC Utrecht een nieuwe pijnstillende behandeling van kanker die naar het bot is uitgezaaid. Artsen verhitten hierbij de bottumoren met ultrageluid. De eerste drie patiënten zijn met de nieuwe methode behandeld.
Uitzaaiingen in het bot zijn de meest voorkomende oorzaak van pijn bij kanker. Het UMC Utrecht is daarom een vernieuwende behandeling van pijnlijke bottumoren gestart. De behandeling vindt plaats in een MRI-scanner. Daardoor kan de behandelend arts tijdens de behandeling precies zien waar de tumoren zitten. Tijdens de behandeling worden golven van ultrageluid op de tumor gericht. De onhoorbare geluidsgolven kunnen heel precies kleine stukjes weefsel verhitten tot meer dan 55 graden Celsius. Bij die temperatuur sterven zenuwen in het beenvlies af. Het beenvlies is de buitenbekleding van het bot. Officieel heet de methode ‘MRI-geleide High Intensity Focused Ultrasound’ (MR-HIFU).
De eerste drie patiënten zijn met deze methode behandeld. Het UMC Utrecht kan één patiënt per week behandelen. Het gaat om patiënten met ernstige botpijn op één plek. De patiënten zijn al behandeld met radiotherapie. De behandeling werkt alleen pijnstillend en niet genezend. Arts-onderzoeker Merel Huisman voert het onderzoek uit.
Professor Maurice van den Bosch is hoofdonderzoeker. “Het is een goed voorbeeld van de vernieuwende manieren waarop we binnen het UMC Utrecht Cancer Center de kwaliteit van leven van kankerpatiënten proberen te verbeteren. De behandeling met ultrageluid is veilig, de patiënt hoeft geen operatie te ondergaan en wordt minimaal belast.”
De behandeling met ultrageluid is een veelbelovende methode om pijnlijke botuitzaaiingen te behandelen. Kleinere onderzoeken in buitenlandse ziekenhuizen hebben goede resultaten laten zien. De meeste patiënten hebben tot minstens drie maanden na de behandeling minder pijn. Het aantal behandelde patiënten is echter nog te klein om definitieve conclusies te kunnen trekken over de werkzaamheid van de behandeling. De methode is al wel erkend als veilig. Het UMC Utrecht gaat samen met vier buitenlandse ziekenhuizen de effectiviteit van de methode in vijftig patiënten onderzoeken.
Vooral prostaat-, borst- en longkanker zaaien uit naar bot, maar het kan bij elke tumor voorkomen. Tweederde van alle terminale kankerpatiënten heeft uitzaaiingen in het bot.
Bestraling is de eerste behandeling, maar bij dertig tot veertig procent van de patiënten heeft dat geen effect. Bovendien komt de pijn na verloop van tijd terug bij de helft van de patiënten.
Het UMC Utrecht behandelt met ultrageluid al vleesbomen in de baarmoeder en voert onderzoek uit naar de bruikbaarheid bij de behandeling van borstkanker.