Kinderen die de baarmoeder hebben gedeeld met een broertje blijken op negenjarige leeftijd een groter hersenvolume te hebben dan kinderen die de baarmoeder deelden met een zusje. Dat schrijft neuropsycholoog dr. Jiska Peper samen met collega’s van het UMC Utrecht en de Vrije Universiteit Amsterdam in het tijdschrift European Journal of Endocrinology. Het artikel staat sinds vorige week online.
In haar onderzoek bestudeerde Peper via MRI de hersenen van 119 kinderen van ongeveer 9 jaar oud afkomstig uit twee-eiige tweelingen. De kinderen waren onder te verdelen in vier groepen: jongens met een broertje, jongens met een zusje, meisjes met een broertje en meisjes met een zusje.
Jongens met een broertje blijken het grootste hersenvolume te hebben. Het is 2,5 procent groter dan bij jongens met een zusje. Na jongens met een broertje volgen in aflopende volgorde jongens met een zusje, meisjes met een broertje en meisjes met een zusje.
Eerder is al aangetoond dat mannen gemiddeld zo’n tien procent groter hersenvolume hebben dan vrouwen. Bovenop dit geslachtsverschil vinden Peper en collega’s nu dat het delen van de baarmoeder met een broertje hersenvolumes ‘vermannelijkt’ ten opzichte van het delen van een baarmoeder met een zusje tijdens de zwangerschap.
De onderzoekers verklaren hun resultaat aan de hand van een hogere blootstelling aan het mannelijk hormoon testosteron voor de geboorte. Jongens met een broertje worden blootgesteld aan de hoogste testosteronspiegels in de baarmoeder. Zij hebben ook de meest ‘mannelijke’ (grootste) hersenvolumes, gevolgd door jongens met een zusje. Daarna komen meisjes met een broertje en uiteindelijk meisjes met een zusje die de kleinste hersenvolumes hadden.
De grotere hersenen in kinderen met een broertje zijn niet te verklaren door verschillen in intelligentie, lichaamslengte en hormoonspiegels op 9 jaar: deze factoren waren in alle kinderen vergelijkbaar.
Overigens is het verschil in hersenvolumes op volwassen leeftijd niet terug te vinden. Peper vond namelijk geen effect in de hersenen van een andere groep tweelingen van rond de dertig jaar. Waarschijnlijk zorgt blootstelling aan hormonen tijdens de puberteit ervoor dat het verschil verdwijnt.
Voor nadere informatie:
UMC Utrecht, In- en Externe Communicatie
Ilse van Wijk en Linda Minnen, tel. 088 7556371 of 7558580.
Buiten kantooruren via 088-755 5555