Utrechtse onderzoekers hebben aangetoond dat een buiten het lichaam gekweekt mini-orgaan ingezet kan worden om de effectiviteit van medicatie bij individuele patiënten met taaislijmziekte (CF) te voorspellen. Dit geeft een arts de mogelijkheid om een medicijn voor te schrijven die het beste aanslaat bij zijn patiënt.  

Onderzoek

De mini-organen – de zogeheten organoïden – worden opgekweekt in het laboratorium met stamcellen. Eén van de potentiële voordelen van deze mini-organen is dat je er medicatie op kunt testen, zonder de patiënt hiermee lastig te vallen. Zo’n mini-orgaan kan een arts vertellen welke medicatie bij welke patiënt aanslaat, en welke niet. Op deze manier is het mogelijk om gepersonaliseerde medicijnen te ontwikkelen.

Drie verschillende medicijnen zijn bij 24 patiënten met verschillende vormen van taaislijmziekte onderzocht. De effecten van deze medicijnen konden duidelijk worden gekoppeld aan de eerdere effecten van deze medicatie op de mini-darmen. 
“We hadden al eerder bij twee patiënten laten zien dat een mini-orgaan kan worden gebruikt om medicatie voor te schrijven. Dit onderzoek laat voor het eerst zien hoe betrouwbaar  voorspellingen kunnen zijn voor de individuele patiënt”, zegt onderzoeker Jeffrey Beekman die samen met kinderlongarts Kors van der Ent het onderzoek leidde. De resultaten van het onderzoek zijn deze week gepubliceerd in Cell Reports.

Het verhaal van taaislijmziekte (CF) patiënt Madelief Meijerink


Vervolgonderzoek

“Doordat de mini-organen in een biobank worden opgeslagen, kunnen we bestaande en toekomstige geneesmiddelen in het laboratorium aan individuele patiënten koppelen. Het UMC Utrecht leidt een grote studie in Europa waarin we dit voor 500 patiënten met de meest zeldzame vormen van taaislijmziekte verder onderzoeken. Dit is voor het eerst dat we de voorspellende waarde van mini-organen voor individuele patiënten hebben gemeten”, vertelt Kors.

Taaislijmziekte

Taaislijmziekte is een ernstige ziekte die niet te genezen is. Het is een erfelijke ziekte die in Nederland bij zo'n 1.500 mensen voorkomt, waarvan er meer dan 800 volwassen zijn. De afgelopen jaren is er steeds meer mogelijk geworden om de symptomen van taaislijmziekte te bestrijden en het ziekteproces te vertragen. Daardoor is de kwaliteit van leven bij patiënten met taaislijmziekte al een stuk beter dan vroeger. De levensverwachting is voor iedereen verschillend, maar ligt gemiddeld tussen de 35 en 40 jaar.

Luister naar kinderlongarts Kors van der Ent op BNR.

Laat het ons weten als je vragen, opmerkingen of reacties voor de redactie hebt.

Reageer op dit artikel

Dit is een verplicht veld Dit is geen juist e-mailadres Dit is een verplicht veld Dit is een verplicht veld

    Lees meer verhalen

    Ontdek en verdiep je in onze onderwerpen