>Terug

Risperidon


Risperidon in plasma
Synoniemen:Risperidal, Xeplion, Paliperidon (=hydroxyrisperidon)
Afnamevoorkeur:EDTA-buis/2 ml, roze dop (E2)
Afnamevolume:Gewenst: 1,0 ml bloed
Minimaal: 0,5 ml bloed
Afnamecondities:Bloed afnemen voor de gift (dalspiegel)
Verzendcondities:Kamertemperatuur
Bewaarconditie:Plasma; -20°C
Methode:LC-MS/MS
Bepalingsfrequentie:Eén keer per week op dinsdag (overnacht, uitslag is woensdagochtend bekend)
Materiaal dient op de bepaling dag voor 13:00 uur op het laboratorium aanwezig te zijn
Monsterontvangst:Centrale Balie (G.03.330)
Balie Apotheek (D.00.313)
Verzendadres:UMC Utrecht
Klinisch farmaceutisch en toxicologisch laboratorium
HP D.00.204
Heidelberglaan 100
3584 CX Utrecht
Contactpersoon:Erik van Maarseveen / Kim van der Elst, Laboratoriumapothekers
Vincent Attevelt , Teamleider TDM (088-75 560 88)
Dienstdoende laboratoriumapotheker (088-75 744 88)
Referentiewaarden:Therapeutische concentratie:
Som risperidon en 9-OH-risperidon 20 - 60 µg/L.
Toxiciteit
Som risperidon en 9-OH-risperidon >120 µg/L (verhoogde hydroxyrisperidon spiegels geven verhoogde prolactine spiegels met daarbij seksuele disfunctie) [1]

NB: Voor paliperidon gelden gelijke therapeutische streefwaarden
Klinische betekenis:Het bepalen van de serumconcentraties risperidon wordt zinvol geacht, omdat er een grote inter-individuele verschillen in klaring bestaan en om mogelijke therapieontrouw vast te stellen. Daarnaast kan TDM helpen aan een optimale behandeling met risperidon [2]. Het verband tussen plasmaconcentraties en werkzaamheid/toxiciteit is matig onderbouwd. Klik hier voor meer therapeutische informatie.
Aanvullingen:Tmax binnen 1-2 uur.
Halfwaardetijd van risperidon bedraagt ongeveer 3 uur.
De halfwaardetijd van 9-hydroxy-risperidon: 24 uur .
De ‘steady state’-plasmaconcentratie van risperidon wordt meestal binnen 1 dag bereikt, van 9-hydroxyrisperidon binnen 4-5 dagen [2]. Risperidon wordt gedeeltelijk door CYP2D6 omgezet in 9-hydroxy-risperidon, dat een vergelijkbare farmacologische activiteit heeft als risperidon [1, 2]. Risperidon wordt ook gedeeltelijk gemetaboliseerd via N-dealkylering [2]. Bij ouderen en bij nierfunctiestoornis is de halfwaardetijd verlengd [2].
Referenties:[1] TDM monografie NVZA: Risperidon, geraadpleegd op 04/07/2019
[2] Informatorium Medicamentorum 2011, via KNMP Kennisbank, geraadpleegd op 04/07/2019
ISO-15189 scope:Ja