Het UMC Utrecht is gespecialiseerd in de behandeling van uitgezaaid melanoom. U kunt bij ons terecht voor immuuntherapie, doelgerichte therapie en wetenschappelijk onderzoek.
Melanoomcentrum UMC Utrecht
Een melanoom, ook wel ‘kwaadaardige moedervlek’ genoemd, is een agressieve vorm van huidkanker. Doordat mensen meer tijd doorbrengen in de zon, komt melanoom steeds vaker voor. In Nederland is de zorg voor patiënten met uitzaaiingen van melanoom gecentraliseerd in 14 behandelcentra. Het Melanoomcentrum UMC Utrecht is een van die behandelcentra. We bieden gespecialiseerde zorg voor mensen met huidkanker en in het bijzonder melanoom en doen wetenschappelijk onderzoek. Ons team van specialisten staat voor u klaar.
Melanoomzorg in het UMC Utrecht
Melanoom centrum
Nieuwe behandelingen
Onze hoogleraar immunotherapie van solide tumoren Karijn Suijkerbuijk werkt aan nieuwe behandelingen van zowel vroeg- als laatstadium melanoom, zoals immuuntherapie.
Zorg voor kinderen met melanoom
Kinderen met een melanoom worden behandeld in het Prinses Máxima Centrum, in nauwe samenwerking met het UMC Utrecht.
Wat is melanoom en waardoor ontstaat het?
uitklapper, klik om te openen
Een melanoom, ook wel ‘kwaadaardige moedervlek’ genoemd, is een agressieve vorm van huidkanker. Een melanoom ontstaat meestal in de pigmentcellen van de opperhuid, vaak vanuit een moedervlek.
Melanoom kan overal op de huid voorkomen, maar het ontstaat het meest op delen van de huid die aan zonlicht worden blootgesteld. In zeldzamere gevallen ontstaat huidkanker onder de nagels, onder voetzolen of in de handpalm, in de slijmvliezen of in het oog.
De grootste risicofactor voor het ontstaan van melanoom is UV-straling, en dan met name herhaaldelijke huidverbranding door de zon. Bij ongeveer 5-10 procent van de mensen met huidkanker is er een erfelijke oorzaak van melanoom. Daarnaast hebben patiënten die immuun onderdrukkende medicijnen krijgen ook een verhoogd risico op het ontwikkelen van een melanoom.
Symptomen van melanoom
Hoe herkent u een melanoom?
Symptomen van melanoom zijn onrustige moedervlekken op uw lichaam, die kunnen jeuken, bloeden, groter groeien dan 6 mm of veranderen van vorm of kleur.
Wanneer u een verdacht plekje heeft, is het verstandig om de huisarts te bezoeken. De huisarts kan u naar de dermatoloog verwijzen. De dermatoloog bekijkt de moedervlek(ken) met een dermatoscoop. Dat is een speciaal vergrootglas.
Symptomen van uitzaaiingen van een melanoom
Niet elke uitzaaiing geeft klachten. Soms kan u een uitzaaiing herkennen door het ontstaan van een vergrote lymfeklier in de hals, oksel of lies of doordat er een nieuw bultje in de huid bij het eerdere litteken groeit. Als een uitzaaiing in een orgaan zit dan zijn de klachten die u daarvan krijgt afhankelijk het orgaan waar de uitzaaiing zit.
Behandelingen bij melanoom
De behandeling bij melanoom hangt af van waar het melanoom zit en of er ook sprake is van uitzaaiingen. Hieronder vindt u uitleg over welke soorten behandeling kunnen worden ingezet.
Behandeling met medicijnen
Behandeling met medicijnen noemen we ook wel systeemtherapie. Medicijnen komen overal in het lichaam. Het richt zich dus niet op één specifieke plek zoals wel bij radiotherapie en chirurgie. Het doel is om alle kankercellen te laten stoppen met groeien en te vernietigen.
Operatie (chirurgie)
De dermatoloog of de chirurg snijdt de tumor weg.
Bij een dun melanoom is geen nabehandeling of nacontrole noodzakelijk. Als er sprake is van een uitzaaiing naar de lymfeklieren, wordt u verwezen naar een medisch oncoloog om voorbehandeling met immuuntherapie te bespreken voordat er een operatie plaatsvindt, dit heet ook wel ‘neo-adjuvante behandeling’.
Bestraling (radiotherapie)
Bestraling (radiotherapie) is een behandeling waarbij kankercellen worden gedood door röntgenstralen die precies op de tumor worden gericht. Omdat het melanoom niet heel gevoelig is voor bestraling wordt deze behandeling niet vaak toegepast.
Samenwerking
Het UMC Utrecht is één van de 14 melanoomcentra. Dit betekent dat wij gespecialiseerd zijn in de behandeling van het melanoom.
Op het gebied van melanoom werken wij nauw samen met de andere ziekenhuizen in de regio. Er worden patiënten chirurgisch en dermatologisch behandeld:
- Beatrixziekenhuis (Gorinchem)
- Diakonessenhuis (Utrecht)
- Meander Medisch Centrum (Amersfoort),
- St. Antoniusziekenhuis (Nieuwegein),
- Ziekenhuis Rivierenland (Tiel),
- Ziekenhuis Gelderse Vallei (Ede)
Wanneer (aanvullende) behandeling met medicijnen nodig is, wordt u naar het UMC Utrecht verwezen. Daar wordt samen met u gekeken welke behandeling met medicijnen voor u het meest passend is.
Deze ziekenhuizen hebben samen afgesproken hoe de zorg voor melanoompatiënten wordt georganiseerd. Dat noemen we een ‘zorgpad’.
Kinderen met een melanoom worden behandeld in het Prinses Máxima Centrum, in nauwe samenwerking met het UMC Utrecht.
Onze melanoom-specialisten
uitklapper, klik om te openen
Bij de behandeling van het melanoom zijn meerdere zorgverleners betrokken zoals de dermatoloog, chirurg, radiotherapeut, radioloog, patholoog, internist-oncoloog, klinisch geneticus en verpleegkundig specialist. Elke week overleggen zij samen (multidisciplinair overleg) over de behandeling van patiënten. Samen bekijken ze welke behandelmogelijkheden er zijn. Uw behandelend arts of verpleegkundig specialist bespreekt dit met u, zodat u samen met uw naasten beslist welke behandeling het beste past.
Sigurdsson, V.
Medisch afdelingshoofd
Kamphuis, A.M.
internist-oncoloog
Ros, M.M.
Suijkerbuijk, K.P.M.
Internist-oncoloog
Vliek, S.B.
Richir, M.C.
Tijink, B.M.
KNO-arts, Hoofd-hals oncologisch chirurg
Witkamp, A.J.
Chirurg-oncoloog
Tseng, D.S.J.
Blokx, W.A.M.
Patholoog
Long, R. du
Patholoog
Koldenhof, J.J.
Verpleegkundig specialist
Masselink, H.A.
Verpleegkundig specialist
Voskuilen, M.C.
Verpleegkundig specialist
Voorkomen van melanoom
uitklapper, klik om te openen
Om melanoom te voorkomen kunt u het beste felle zon (vooral tussen 12:00 en 15:00 uur) zo veel mogelijk vermijden. Ook kunt u uw huid tegen zonlicht beschermen door uw hoofd, armen en benen te bedekken en een zonnebrandcrème met een beschermingsfactor van tenminste 30 te gebruiken.
Om er snel bij te zijn kunt u één keer per 2 à 3 maanden zelf uw huid nauwkeurig op veranderingen controleren. Let vooral op:
- een ongelijkmatige toename in grootte en/of dikte van een moedervlek;
- verandering van de kleur van een moedervlek: in het begin vaak één egale kleur, later allerlei kleuren door elkaar;
- veranderingen van de omtrek van een moedervlek: de rand wordt op één of meer plekken onregelmatig;
- jeuk aan een moedervlek;
- een moedervlek die spontaan gaat bloeden;
- een moedervlek met een zweertje en/of korstje.
Ondersteuning bij de diagnose melanoom
uitklapper, klik om te openen
In het UMC Utrecht zijn er verschillende vormen van hulp en ondersteuning bij kanker voor u. Ook is er een patiëntenvereniging voor mensen met een melanoom: de Stichting Melanoom
Wetenschappelijk onderzoek melanoom
Het UMC Utrecht is een universitair ziekenhuis. Dat betekent dat er in het ziekenhuis veel wetenschappelijk onderzoek wordt gedaan.
Het kan zijn dat u gevraagd wordt deel te nemen aan een wetenschappelijk onderzoek. U bepaalt zelf of u dat wilt of niet. Hier vindt u meer informatie:
Lopende melanoom-studies in het UMC Utrecht
- OMIT Trial: onderzoek naar het weglaten van de therapeutische lymfeklierdissectie bij patiënten met melanoom (stadium 3) en een majeure pathologische respons in de index lymfeklier.
- MARIANE studie: Dit is een onderzoek naar lokale injecties van ipilimumab en nivolumab bij patiënten met een hoog-risico stadium II melanoom.
Neem contact op
De behandeling van een melanoom vindt plaats bij verschillende medisch specialisten afhankelijk van het stadium van de ziekte.
Als u een afspraak wilt maken bij de dermatoloog, chirurg of oncoloog dan hebt u een verwijzing nodig van uw huisarts of specialist.
