Kanker

Druppel geeft meer informatie dan hapje weefsel

Om te ontdekken of iemand kanker heeft, wordt vaak een stukje weefsel weggenomen, een biopt. Met een nieuwe techniek zijn nu ook enkele druppels lichaamsvloeistof te gebruiken voor de diagnostiek van sommige kankersoorten. Minder ingrijpend voor patiënten en minder kans op complicaties.

Met de deze techniek – de digitale druppel-PCR – zijn met kleine hoeveelheden DNA lymfonen op te sporen in het centraal zenuwstelsel. Een lymfoom is een tumor van bloedvormende cellen. Promotie-onderzoek van Laura Hiemcke-Jiwa toont aan dat deze methode effectief en betrouwbaar is. “Met deze techniek kunnen we in hersenvloeistof, bloed en oogvocht lymfomen aantonen.” De lymfomen die ze onderzocht zijn zogeheten B-cel non-Hodgkin lymfomen. Deze tumoren hebben in meer dan 80 procent van de gevallen een kenmerkende verandering in een bepaald gen dat de digitale druppel-PCR aan het licht brengt.

Minder ingrijpend

Het UMC Utrecht past deze liquid biopsy test op de afdelingen neurologie, oogheelkunde en hematologie al toe op hersenvloeistof en vocht van de voorste oogkamer. De methode wordt ingezet om de zorg voor patiënten met een lymfoom in het centraal zenuwstelsel of het oog te verbeteren. “Deze test is voor patiënten veel minder ingrijpend dan bestaande methoden, zoals een weefselbiopt. Bij het nemen van een biopt van een vermoedelijk lymfoom in het centraal zenuwstelsel is er een klein maar reëel risico op neurologische schade. Met de digitale druppel-PCR denken we bij een deel van de patiënten vaker de diagnose te kunnen stellen zonder een weefselbiopt”, vertelt Tom Snijders, neuroloog in het UMC Utrecht. Deze techniek wordt ook gebruikt bij de opsporing van longkanker en huidkanker.

Vroeg stadium

Groot voordeel van dit vloeistofbiopt is ook dat kanker met de digitale druppel-PCR al in een vroeg stadium is aan te tonen. Zo kunnen arts en patiënt samen snel de behandeling starten. Daardoor zijn de vooruitzichten van patiënten te verbeteren.