Vijf miljoen voor slimmere beeldvorming dichter bij de patiënt
Sneller duidelijkheid over je gezondheid, zonder meteen naar het ziekenhuis te hoeven. Met een nieuwe subsidie van vijf miljoen euro van Health Holland gaat het UMC Utrecht dit samen met de Universiteit Maastricht, High Tech NL en Philips mogelijk maken. In het innovatieprogramma REIMAGINE IMAGING werken zorginstellingen en technologiebedrijven samen aan slimme MRI- en echo-oplossingen. Die maken zelf scans en AI beoordeelt de beelden. Zo komt de diagnostiek dichter bij de patiënt.
De zorg staat onder grote druk door vergrijzing, een groeiend aantal chronisch zieken en een toenemend personeelstekort. Tegelijkertijd worden diagnostische onderzoeken steeds complexer en duurder. MRI- en echo-onderzoek vindt nu meestal plaats in het ziekenhuis en vragen veel tijd van gespecialiseerd personeel. “REIMAGINE IMAGING wil dat patroon doorbreken met autonome, AI-gestuurde beeldvorming: technologie die grotendeels zelfstandig scans kan maken en analyseren, met minimale inzet van zorgprofessionals”, vertelt Dennis Klomp, hoogleraar High Precision Structural and Metabolic Imaging en manager onderzoek Beeld en Oncologie bij het UMC Utrecht.
Diagnostiek dichter bij huis
“Voor veel aandoeningen hoeft diagnostiek niet per se in een ziekenhuis plaats te vinden”, zegt Jochen Cals, hoogleraar huisartsgeneeskunde van de Universiteit Maastricht. “Met slimme technologie kunnen we onderzoeken veilig en betrouwbaar dichter bij mensen brengen. Bij de huisarts, in een verpleeghuis of zelfs in een mobiele unit. Het gaat steeds om de juiste zorg op de juiste plek. Dat is prettiger voor de patiënt én efficiënter voor het zorgsysteem.”
Binnen REIMAGINE IMAGING werken vier publiek-private consortia aan oplossingen voor veelvoorkomende aandoeningen, waarbij diagnostiek eerder in de zorgketen kan plaatsvinden:
- Borstkanker: mobiele MRI-units, vergelijkbaar met de huidige mobiele onderzoekscentra voor het bevolkingsonderzoek borstkanker, voor vrouwen met dicht borstweefsel. MRI is nauwkeuriger dan mammografie en kan onnodige vervolgonderzoeken voorkomen.
- Prostaatkanker: compacte MRI-scanners als eerste stap bij verhoogde PSA-waarden. Daarmee kunnen pijnlijke biopten soms worden voorkomen en krijgen patiënten sneller duidelijkheid.
- Vasculaire dementie: grotendeels autonome hersen-MRI’s in de ouderenzorg (verpleeghuis), zodat dementie eerder wordt herkend en zorg beter kan worden afgestemd op de patiënt.
- Buikklachten: point-of-care AI-gestuurde echo’s voor huisartsen om bijvoorbeeld leververvetting of gal- of nierstenen sneller vast te stellen, zonder directe verwijzing naar het ziekenhuis.
AI in de zorg
Een belangrijk doel van REIMAGINE IMAGING is arbeidsbesparing. Autonome systemen nemen routinetaken over, terwijl zorgprofessionals zich kunnen richten op complexe gevallen en persoonlijk contact. “Een MRI-scan lijkt duur, maar het apparaat zelf is maar een klein deel van de kosten”, legt Klomp uit. “Het grootste deel zit in organisatie en personeel. Door scans slimmer en zelfstandiger te maken, verlagen we de druk op de zorg en maken we diagnostiek toegankelijker.” De technologie wordt bovendien patiëntvriendelijker, met stillere MRI’s, meer comfort en waar mogelijk actieve betrokkenheid van de patiënt zelf bij het onderzoek.
Publiek-private samenwerking
REIMAGINE IMAGING is een publiek-private samenwerking tussen onder meer het UMC Utrecht, Universiteit Maastricht, andere ziekenhuizen, technologiebedrijven en brancheorganisaties zoals High Tech NL. Bedrijven investeren mee en werken vanaf het begin samen met zorgprofessionals, patiëntenverenigingen en zorgverzekeraars.
Volgens Edwin Roovers, Cluster Manager Life Sciences bij High Tech NL, is die samenwerking essentieel: “Zonder publiek-private samenwerking blijven innovaties vaak steken in het lab. Door samen op te trekken, kunnen we technologie niet alleen ontwikkelen, maar ook klinisch valideren, opschalen en daadwerkelijk naar de zorg brengen.”
Met REIMAGINE IMAGING positioneert het UMC Utrecht zich nadrukkelijk als aanjager van publiek-private innovatie en systeemvernieuwing in de zorg. Het programma laat zien hoe medische technologie kan bijdragen aan snellere diagnostiek, minder werkdruk voor zorgprofessionals en een toekomstbestendig zorgsysteem. Klomp: “Deze aanpak sluit aan bij landelijke ambities uit het Integraal Zorgakkoord (IZA) en aanbevelingen uit het Wennink-rapport, waarin wordt opgeroepen tot zorg die dichter bij mensen plaatsvindt als dat kan.”
Sneller innoveren
Naast impact op de Nederlandse zorg, biedt REIMAGINE IMAGING ook internationale kansen. De technologie waarop wordt gefocust, zoals autonome MRI’s en AI-gestuurde echo’s, is potentieel schaalbaar en sluit aan bij wereldwijde uitdagingen in de zorg, zoals personeelstekorten en stijgende kosten. “REIMAGINE IMAGING is een belangrijk initiatief om Nederlandse MedTech-innovaties, samen met zorg en kennisinstellingen, verder te ontwikkelen en zo betere zorg voor meer mensen mogelijk te maken”, aldus Léon Kempeneers, Managing Director Philips Benelux. “Het sluit aan bij de ambitie van het Groeiplan MedTech: innovatie sneller van onderzoek naar toepassing brengen, publiek-private samenwerking versterken en Nederlandse MedTech-oplossingen internationaal opschalen.”