Bij een punctie haalt de radioloog of gespecialiseerd laborant met een dunne naald wat cellen of vocht weg of verwijderd hij een stukje weefsel. Het punctiemateriaal gaat daarna voor onderzoek naar het laboratorium. Om de juiste plaats voor de punctie te bepalen, maakt de radioloog of gespecialiseerd laborant gebruik van echografie.
Wat is een echografie?
Echografie is een onderzoek met geluidsgolven. Deze golven hoort u niet, maar de weerkaatsing, oftewel echo, ervan maakt organen en/of weefsels zichtbaar op een beeldscherm. Zo kan de arts de inwendige organen beoordelen. Een echo is pijnloos en volledig onschadelijk.
Hoe werkt een echografie?
De geluidsgolven komen via een echokop in uw lichaam. Dit is een apparaatje dat contact maakt met uw huid en geluidsgolven uitzendt en ontvangt. Geluidsgolven kunnen zich niet verplaatsen door lucht. Dit betekent dat lichaamsdelen die veel lucht bevatten, zoals uw maag of darmen, niet goed zichtbaar zijn met een echo. Om te voorkomen dat er lucht aanwezig is tussen de echokop en uw huid, brengen we een koude gel aan op uw huid.
Hoe lang duurt een echogeleide punctie?
In de meeste gevallen duurt het onderzoek een half uur tot een uur. De totale duur van het onderzoek hangt af van het soort onderzoek.
Voorbereiding uitklapper, klik om te openen
- Gebruikt u bloedverdunnende medicijnen, neem dan contact op met uw behandelend arts
Soms moeten de bloedverdunnende medicijnen een aantal dagen gestopt worden of wordt voor een andere dosering gekozen. - Overige medicijnen (niet bloedverdunnend) mag u gewoon innemen met een glaasje water.
- U mag gewoon eten en drinken.
Tijdens het onderzoek uitklapper, klik om te openen
Het is mogelijk dat uw begeleider(ster) bij de punctie aanwezig is. U kunt dit overleggen met de medewerker die u uit de wachtruimte ophaalt.
- Een echolaborant haalt u op uit de wachtruimte en begeleidt u naar de onderzoeksruimte.
- U maakt het te onderzoeken lichaamsdeel vrij van kleding en u neemt plaats op de onderzoekstafel.
- De laborant brengt gel aan op uw huid. Vervolgens beweegt de onderzoeker met de transducer over de huid.
- Het is belangrijk dat de opnamen scherp zijn. Daarom vraagt de onderzoeker u soms de adem in te houden.
- De echo beelden zijn zichtbaar op een beeldscherm.
- De laborant bekijkt de gemaakte beelden samen met een radioloog. Ze kijken of er voldoende is afgebeeld en of alles duidelijk is. Hiervoor moet u tussendoor even wachten in de onderzoekskamer.
- Soms volgt er na het onderzoek een korte herhaling door een andere laborant of door een radioloog. Dit is een normale procedure. We doen dit om een verkeerde uitleg van de beelden te voorkomen.
Het verkrijgen van weefsel kan op twee manieren. Dit kan met een punctie of een biopsie. Na de echografie hoort u welke methode bij u wordt gebruikt.
- Voorafgaand aan de prik wordt uw huid schoongemaakt met desinfecterende vloeistof.
- Punctie: bij een punctie zuigen we cellen en/of vocht op met een dunne naald. Dit gebeurt twee tot drie keer op de plek die we onderzoeken. U krijgt hiervoor geen verdoving. De verdovingsprik is namelijk even gevoelig als de prik voor de punctie. Daarnaast kan de verdovingsprik invloed hebben op de beoordeling van de cellen.
- Biopt: bij een biopsie halen we een klein stukje weefsel weg. De biopsieplaats wordt verdoofd met een dunne naald. Onder begeleiding van echobeelden neemt de radioloog via een naald ten minste twee biopten. Als we genoeg weefsel hebben verzameld, drukken we het wondje dicht.
- De laborant plakt een pleister op de aanprikplek.
Mogelijke complicaties
Het nemen van een punctie of biopt is een veilig onderzoek. Toch kunt u klachten krijgen. Na afloop kan de aanprikplek wat gevoelig zijn of kunt u een blauwe plek krijgen. Hiervoor kunt u een paracetamol innemen.
Als u klachten toenemen bel dan uw behandelend arts of zijn/haar vervanger om te bespreken of u terug naar het ziekenhuis moet komen.
Na het onderzoek uitklapper, klik om te openen
Als het onderzoek klaar is, kunt u de gel wegvegen met een handdoek. Soms is uw huid daarna nog wat plakkerig. Het restant van de gel droogt vanzelf op en geeft geen vlekken in uw kleding.
- Tot 24 uur na de punctie moet u rustig aan doen, niet zwaar tillen en niet sporten.
- U kunt na de punctie gewoon autorijden.
De uitslag
- Het verzamelde materiaal gaat naar het laboratorium voor onderzoek. Het duurt enkele dagen voordat de laboratoriumuitslag bekend is.
- De radioloog beoordeelt de beelden na afloop van het onderzoek en maakt een verslag. Dit verslag wordt naar de arts gestuurd die het onderzoek voor u heeft aangevraagd. Deze arts bespreekt de definitieve uitslag met u.
Contact uitklapper, klik om te openen
Wilt u een afspraak maken of kunt u niet komen? Neem dan contact op met de polikliniek Radiologie. Voor een afspraak hebt u een verwijzing nodig.
Polikliniek Radiologie
Op werkdagen na 17.00 uur en in het weekend kunt u ons bereiken via het centrale nummer van het UMC Utrecht, tel. 088-755 5555.