Terug

Hartkleplijden

Bij hartkleplijden werken een of meer hartkleppen niet goed. De hartkleppen gaan bijvoorbeeld niet volledig dicht of open. Hierdoor kan uw hart overbelast raken.

De bouw van het hart

Het hart is een spier die als een pomp werkt. Het bestaat uit een rechter- en een linkerhelft die beide bestaan uit een boezem en een kamer. De boezems pompen het bloed naar de kamers. De kamers pompen het bloed daarna krachtig weg richting de longslagader (arteria pulmonalis) en de lichaamsslagader (aorta).

Hartkleppen

In uw hart zitten vier hartkleppen:

  • De aortaklep: tussen de linkerkamer en de aorta.
  • De mitralisklep: tussen de linkerboezem en de linkerkamer.
  • De pulmonaalklep: tussen de rechterkamer en de longslagader.
  • De tricuspidalisklep: tussen de rechterboezem en de rechterkamer.  

De hartkleppen voorkomen dat het bloed de verkeerde kant op stroomt. Dat doen ze door tijdens het pompen van het hart op het juiste moment te openen of te sluiten. Een gezonde hartklep gaat helemaal open en helemaal dicht.

Symptomen Hartkleplijden

Bij hartkleplijden werken een of meer hartkleppen niet goed. De hartkleppen gaan bijvoorbeeld niet volledig dicht of open. Hierdoor kan het hart overbelast raken. Bij een vernauwde hartklep (stenose) moet het hart meer kracht gebruiken om het bloed door de vernauwing te pompen. Als een of meer hartkleppen niet meer goed sluiten (insufficiëntie), moet het hart meer bloed wegpompen.

Bij hartkleplijden kunt u last hebben van:

  • kortademigheid;
  • pijn op de borst;
  • onregelmatige hartslag;
  • dikke, opgezette voeten;
  • vermoeidheid en duizeligheid bij inspanning.

Oorzaken Hartkleplijden

Hartkleplijden kan aangeboren zijn of op latere leeftijd ontstaan.

Aangeboren (congenitale) afwijkingen

Aangeboren afwijkingen komen vaak op vroege leeftijd al aan het licht. Bij sommige baby’s zijn de klepbladen met elkaar vergroeid, te klein of te groot.

Afwijkingen die later ontstaan (verworven afwijkingen)

Afwijkingen kunnen ontstaan door:

  • ouderdom
    Ouderdom is de belangrijkste oorzaak van afwijkingen van de hartkleppen. De hartkleppen kunnen verkalken, waardoor deze hard en stug worden. Er kan dan zowel een vernauwing (stenose) als kleplekkage (insufficiëntie) ontstaan.
  • een infectie
    Een infectie die littekens of een beschadiging op de klep veroorzaakt. Bijvoorbeeld: bacteriële infecties die kunnen leiden tot acuut reuma of endocarditis
  • hartziekten
    Hartziekten die een vergroting of beschadiging van het hart veroorzaken. Daardoor sluiten de kleppen minder goed. Bijvoorbeeld: cardiomyopathie of een hartinfarct.

Meestal zitten de afwijkingen in de mitralisklep of de aortaklep. Combinaties van afwijkingen aan meer kleppen komen ook voor.

Onderzoek en diagnose

We kunnen afwijkingen aan de klep(pen) vaststellen via een:

  • echo van het hart (echocardiogram)
    We maken met ultrageluidsgolven echobeelden van het hart. Hierop ziet de arts of uw hartkleppen goed functioneren.
  • hartkatheterisatie
    Via een katheter in de bloedbaan maken we afbeeldingen van uw hart. Ook kunnen we de bloeddruk in het hart meten.
  • lichamelijk onderzoek

Behandeling Hartkleplijden

Bij hartkleplijden zijn verschillende behandelingen mogelijk. Uw behandelend arts bespreekt met u welke behandeling het beste bij u past.

Medicijnen

U krijgt medicijnen als de afwijking aan een of meer hartkleppen niet heel ernstig is. De medicijnen zorgen dat het hart minder wordt belast. Uw klachten nemen dan vaak af. U kunt ook bloedverdunners krijgen. Deze medicijnen voorkomen dat er bloedpropjes in het hart ontstaan.

Openhartoperatie

Als u ernstig hartkleplijden hebt, kunt u aan de afwijkende hartklep geopereerd worden. De operatie is meestal een openhartoperatie. Dit is een zware operatie. Uw borstkas wordt dan helemaal geopend. De chirurg legt uw hart stil om goed bij de afwijkende klep(pen) te komen. De hart-longmachine neemt uw bloedcirculatie en de zuurstofvoorziening over. Tijdens de operatie houden wij uw lichaam koel, waardoor het minder zuurstof nodig heeft.

Er zijn twee manieren van opereren (uw arts bespreekt met u welke operatie voor u het beste is):

Een klepplastiek

De chirurg repareert uw hartklep, zodat deze weer goed sluit. Is de klepring te wijd, dan verkleint de chirurg deze en plaatst ter ondersteuning een kunststof ring.

Een klepvervanging

De chirurg vervangt de gehele hartklep door een kunststofklep of een biologische klep:

  • de kunstofklep
    De kunststofklep is gemaakt van speciaal metaal en kunststof en gaat vaak een mensenleven mee. Nadelen zijn dat de klep een hoorbare 'klik' heeft en dat u uw hele leven antistollingsmiddelen moet gebruiken.
  • de biologische klep
    De biologische klep is gemaakt van natuurlijk materiaal (meestal varken of rund). Bij deze klep hoeft u meestal na drie maanden geen antistollingsmiddel meer te gebruiken. Nadeel is dat deze kleppen na verloop van tijd slijten, vooral bij patiënten jonger dan 50 jaar. Dan kan opnieuw een operatie nodig zijn. Voor patiënten boven de 60 à 65 jaar voldoen deze kleppen over het algemeen goed. 
  • nieuw type biologische klep.
    In sommige gevallen kan gekozen worden voor een nieuw type biologische klep. Door een nieuwe type weefselconservering ontstaat daardoor op de lange termijn waarschijnlijk minder kalkafzetting wat de duurzaamheid mogelijk vergroot. Bovendien heeft deze klep een uitzetbaar frame, waardoor de mogelijkheid om te zijner tijd via de lies een nieuwe klep van voldoende grootte hierin te plaatsen, verbeterd wordt. Van deze klep zijn nog geen langetermijnresultaten beschikbaar waardoor niet zeker is of de belofte ook waargemaakt gaat worden.  Momenteel wordt deze klep in ons centrum als optie aangeboden aan jongere patiënten met een actieve levensstijl. In alle gevallen wordt de klepkeuze gemaakt in zorgvuldige samenspraak met de cardiothoracaal chirurg.  > Meer over de biologische hartklep voor jonge hartpatiënten.

Soms wordt een operatie aan uw hartklep gecombineerd met een omleidingsoperatie.

Een alternatieve (percutane) hartklepvervanging 

Bent u te zwak voor een openhartoperatie dan komt u in aanmerking voor een alternatieve (percutane) hartklepvervanging. Tegenwoordig is het mogelijk om de aortaklep te vervangen zonder openhartoperatie. De  arts plaatst de nieuwe aortaklep in uw hart via een katheter in de lies. Ook is het soms mogelijk om een lekkende mitralisklep minder hard te laten lekken door een operatie via de lies. De arts plaats dan een kleine knijper (mitraclip) op de klepbladen.

Hartrevalidatie

U kunt ook baat hebben bij hartrevalidatie. Uw arts kan u hiervoor doorverwijzen.

Meer informatie

Er zijn verschillende websites met betrouwbare informatie over hart- en vaatziekten. Wij raden u de volgende websites aan:

Hebt u vragen?

Polikliniek

Verpleegafdeling

Specialisme

Het UMC Utrecht is hét Hart- en vaatcentrum van midden-Nederland. Ons doel: minder hart- en vaatziekten. Hieraan werken we elke dag tijdens de patiëntenzorg, door wetenschappelijk onderzoek en door onderwijs.

Centrum