‘Tegen de tijd dat ik 65 ben, is cystic fybrosis voor kinderen die dan met de ziekte worden geboren, niet dodelijk meer.’ Dat zegt de nu 54-jarige hoogleraar kinderlongziekten Kors van der Ent. ‘Bijzonder, want toen ik als kinderarts begon, haalden kinderen met CF de volwassen leeftijd niet.’

De CF­onderzoeksgroep in het UMC Utrecht speelt een grote rol in deze ontwikkelingen. ‘Waar wij al heel lang in investeren, is dat we iedere individuele patiënt zo snel en effectief mogelijk behandelen. Daarvoor hebben wij een best wel bijzonder systeem van wisselwerking tussen lab en kliniek. In ons onderzoek gebruiken we uitsluitend materiaal van onze eigen patiënten, zodat zij er ook direct baat bij kunnen hebben. We stellen ons onderzoek helemaal ten dienste van onze patiënten.’
 
Bij CF gaat het om één gen dat defect is. Dat maakt het nog niet tot een eenvoudige ziekte. ‘Dat gen kan zo ongeveer op 1800 verschillende manieren kapot zijn. Het is een ziekte met een hele grote diversiteit. Dit maakt de kans klein dat een behandeling die bij de ene patiënt succesvol is, dat bij een ander ook is. Eigenlijk heeft iedereen zijn eigen behandeling nodig.’
 
Er zijn de afgelopen jaren vele nuttige medicijnen ontwikkeld. De uitdaging zit ’m erin om uit te zoeken welk medicijn – of combinatie van medicijnen – in welke hoeveelheid voor wie effectief is. ‘Om dat uit te zoeken werken we samen met het Hubrecht Laboratorium aan organoïden. Hierbij maken we van een klein hapje darm van iedere patiënt duizenden minidarmpjes in het lab. Door verschillende soorten en combinaties medicatie hierop te testen, ontdekken we wat voor deze patiënt het best werkt.’
 
Dit klinkt eenvoudiger dan het in werkelijkheid is, want vooral voor de meer zeldzame genafwijkingen is het een hele tour te ontrafelen wat zou kunnen werken. ‘Maar het resultaat is dat we regelmatig tot een behandeling komen die het basale defect bij een patiënt kan oplossen.’
 
Dat is tot nu toe vooral bij oudere patiënten gedaan. Als het defect bij hen is opgelost, is de al aangerichte schade niet verdwenen. Tegenwoordig wordt al bij de geboorte met de hielprik gekeken of een kind CF heeft. ‘Als we onze behandelingswijze nog verder doorontwikkelen, kunnen we straks bij deze hele jonge kinderen al het defect oplossen voordat CF zich ontwikkelt.’
 

Laat het ons weten als je vragen, opmerkingen of reacties voor de redactie hebt.

Reageer op dit artikel

Dit is een verplicht veld Dit is geen juist e-mailadres Dit is een verplicht veld Dit is een verplicht veld

    Lees meer verhalen

    Ontdek en verdiep je in onze onderwerpen